บ่อยครั้งที่ผู้เขียนมักจะถามนักเรียนว่า ต้องการนำเสนออะไร เป็นเนื้อหา ภาพประกอบ ฉากหลังที่ละลานตา หรือว่าตัวการ์ตูนดุ๊กดิ๊กๆ อะไรก็ไม่รู้ที่ทำให้ PowerPoint ของนักเรียนดูลายตาไปหมด
บางทีก็น่าเสียดายที่เนื้อหาการนำเสนอดีๆ ของเด็กที่ขึ้นไปบนเวที ไปนำเสนอผลงานหรือผลการศึกษาค้นคว้าจากโครงงานเรื่องต่างๆ เพราะเด็กๆ ไปคัดลอกเอาเนื้อหาที่เป็นตัวหนังสือไปวางไว้ที่ PPT จนเต็ม แต่ปัญหาที่เกิดขึ้นคือ ตัวหนังสือเหล่านั้นมักจะเป็นตัวเล็กๆ เพราะจะตัดตรงนั้นก็เสียดาย จะทิ้งตรงนี้ก็จะเสียดายเหมือนกัน ทั้งๆ ที่จริง การนำเสนอโดยใช้ PPT ไม่ว่าใครก็ตาม ควรจะต้องคำนึงถึงการออกแบบให้มากๆ ต้องวิเคราะห์แม้แต่กระทั่งห้องประชุมที่มีแสงเข้ามามากน้อยแค่ไหน หรือไม่ก็อาจจะต้องเดินไปดูด้วยว่า เครื่องโปรเจคเตอร์มันยี่ห้ออะไร มีความสว่างจ้ามากน้อยแค่ไหน เพราะจะได้ไปออกแบบให้ PPT ของเราดูดี ดูเด่น มีเสน่ห์ ว่าจะต้องใช้สีพื้นหลังทีบหรือจาง ตัวหนังสือจะต้องตัดกับพื้นหลัง
เพราะฉะนั้น เวลาจะออกแบบ PPT เพื่อนำเสนอในที่ใดๆ ก็ตาม ข้อควรคำนึงเบื้องต้น ได้แก่
๑. ภาพพื้นหลัง ควรใช้สีเข้มพอประมาณ หลีกเลี่ยงการใช้พื้นหลังสีขาว และที่สำคัญ ถ้าพื้นหลังเป็นภาพ รูปภาพ รูปวาด หรือรูปถ่าย ควรจะเป็นภาพที่มีความหมายสื่อถึงเรื่องราวที่นำเสนอ ผู้เขียนมักจะเจอเด็กเอาภาพการ์ตูนญี่ปุ่นมาเป็นฉากหลังของ PPT วิชาพระพุทธศาสนา อยู่เสมอ เหตุผลของเด็กก็คือ ผมชอบครับ หนูชอบค่ะ.
๒. ตัวหนังสือ ต้องตัดกับพื้นหลัง และที่สำคัญต้องมีขนาดใหญ่ พอให้คนในห้องประชุมที่นั่งอยู่ไกลเกือบ ๕๐ เมตร มองเห็น ไม่ต้องกังวลว่า ผู้ชมจะไม่รู้เนื้อหาสาระครบถ้วนถ้านำเอาเฉพาะหัวข้อใหญ่ๆ ประเด็นสำคัญๆ ภาพที่โดดเด่นน่าดูชม เพราะคนฟังส่วนใหญ่ชอบฟัง แค่อ่านและดูก็เฉพาะที่น่าสนใจจริงๆ ทางออกคือ เรานำเอาแค่หัวข้อหรือจุดเน้นขึ้นจอ ส่วนรายละเอียดก็พูดนำเสนอด้วยท่วงท่ากระชับ ชัดเจน ตรงประเด็น แบบนี้ก็มีชัยไปกว่าครึ่งแล้ว
๓. ส่วนการใช้เทคนิคพิเศษ (Effect) ควรใช้เท่าที่จำเป็น เพราะบางทีเพื่อนๆ ก็นั่งหาวนอนกว่าเอฟเฟคจะมา จะไป จะย้อนกลับ ยิ่งไปเจอคอมพิวเตอร์ที่ช้าๆ อืดๆ ไวรัสเต็มเครื่องแล้วล่ะก็ งานนี้ได้หาวนอนกันแน่ หรือไม่ก็ตกอกตกใจกันเมื่อเสียงเอฟเฟคประกอบเสียงดังมากไป แถมไม่เข้ากับเนื้อหาของงานอีกต่างหาก
ผู้เขียนเดินดูฟิวเจอร์บอร์ดหรือป้ายนิเทศที่เด็กๆ ใช้ความพยายาม ใช้แรงงาน ใช้ความคิดสร้างสรรค์ ทำออกมาอย่างสวยงาม มีมิติ สื่อสารได้ชัดตรงประเด็น จนบางทีคิดเล่นๆ ว่า ทำไมไม่ยกเอาฟิวเจอร์บอร์ดอันนี้ไปใส่หน้าจอคอมพิวเตอร์แทน PPT เลย เพราะทำสวยกว่า PPT ที่ทำจากคอมพิวเตอร์เสียอีก
ครูมีส่วนสำคัญที่จะช่วยชี้แนะนำทางเด็ก เริ่มตั้งแต่การกำหนดวัตถุประสงค์ ขั้นตอนการศึกษา และขั้นนำเสนอผลการศึกษา อีกข้อหนึ่งที่มักจะมองข้ามก็คือ ปล่อยให้เด็กเขียนบทคัดย่อ (Abstract) แบบมั่วๆ โดยไม่ได้สนใจเลยว่าจะถูกหรือผิด จะตรงประเด็นหรือเปล่า โครงงานของเด็กส่วนใหญ่ จึงมักจะออกมาในรูปของงานที่แยกส่วน ที่เอามาเชื่อมกันแล้ว แทบจะเป็นรูปร่างแปลกประหลาด ต่อกันออกมาเป็นแบบแขนเอาไปไว้บริเวณขา เอาขาไปทำเป็นแขน เป็นต้น
มีหลักคิดอยู่ข้อหนึ่งเกี่ยวกับการนำเสนอก็คือ สื่อดี..ไม่สู้พรีเซนต์ดี ถ้าได้นักพูดดีๆ แม่นยำตรงประเด็น รู้จักจังหวะเวลา มีเทคนิคเสียงสูงต่ำ ชักนำให้คนฟังคล้อยตามได้ ต่อให้หน้าตาขี้ริ้วขี้เหร่ขนาดไหน คนฟังก็เชียร์ใจขาดครับ ผมเคยเห็นมาแล้วหลายคน.
